Ciasto orzechowe z makiem

Cozonac z orzechami i makiem jest u nas nieodłącznym elementem świąt. Tym razem przygotowałem według starego przepisu, który otrzymałem od sąsiadki, a który dostosowałem do gustu rodziny. Musiałem znaleźć świeże drożdże, upewnić się, że mam wystarczająco dużo orzechów i zorganizować się, ponieważ to nie jest szybki przepis, ale warto. Zazwyczaj przygotowuję całą ilość, ponieważ dobrze się przechowuje przez kilka dni i nie wysycha zbyt szybko.

Szybkie informacje

Całkowity czas: Około 4-5 godzin (w tym wyrastanie i pieczenie)
Porcje: 3 duże cozonaci (około 18-20 plastrów/cozonac)
Trudność: średnia

Składniki

Na ciasto:
1 szklanka (250 ml) oleju
1 szklanka (250 ml) wody mineralnej
1 szklanka (250 ml) mleka
5 jajek (4 do ciasta, 1 do smarowania)
1 kostka świeżych drożdży (około 25 g)
3 łyżki cukru (do zaczynu)
400 g cukru
2 opakowania cukru wanilinowego
1 łyżeczka soli
starta skórka z 1 cytryny
mąka tyle, ile potrzeba (około 1,3 - 1,5 kg, w zależności od wilgotności i rodzaju mąki)

Na nadzienie z orzechami:
300 g mielonych orzechów
200 g cukru
mleko (około 100 ml, tyle, aby związać składniki)
1-2 łyżki rumu (lub esencji rumowej, według smaku)

Na nadzienie z makiem:
250 g maku
200 g cukru
mleko (około 150 ml, tyle, aby ugotować mak)

Do smarowania:
1 jajko
1 łyżka śmietany
1 łyżka cukru

Sposób przygotowania

1. Podgrzej mleko, aż stanie się letnie, nie gorące. W dużej misce umieść świeże drożdże, 3 łyżki cukru i połowę letniego mleka. Dobrze wymieszaj i pozostaw do aktywacji na 10-15 minut, aż zobaczysz, że się pienią.

2. Dodaj do dużej miski resztę mleka, wodę mineralną, olej, pozostały cukier, cukier wanilinowy, sól, skórkę cytrynową i 4 jajka. Wszystko dobrze wymieszaj trzepaczką lub ręką.

3. Zacznij stopniowo dodawać mąkę, dobrze mieszając, aż ciasto się zwiąże i stanie się elastyczne. Ciasto nie powinno być twarde, ale też nie powinno spływać. Wyrabiaj energicznie przez co najmniej 10-15 minut. Ja najpierw używam drewnianej łyżki, a potem przechodzę do wyrabiania ręcznie w misce lub na blacie posmarowanym odrobiną oleju.

4. Kiedy ciasto nie klei się już do rąk, posmaruj powierzchnię odrobiną oleju, przykryj czystym ręcznikiem i pozostaw do wyrośnięcia w ciepłym miejscu, z dala od przeciągów, na 2 godziny lub do momentu, gdy podwoi swoją objętość.

5. W czasie wyrastania przygotuj nadzienia. Do nadzienia z orzechów: wymieszaj mielone orzechy z cukrem i stopniowo dodawaj letnie mleko, aż uzyskasz łatwą do rozsmarowania konsystencję, nie płynną. Na koniec dodaj rum według smaku.

6. Do nadzienia z makiem: zmiel mak, a następnie gotuj go z mlekiem i cukrem na małym ogniu, często mieszając. Kiedy mleko odparuje, a mak będzie ugotowany, pozostaw do ostygnięcia. Musisz uzyskać związaną pastę, nie suchą.

7. Po wyrośnięciu ciasto wyłóż na lekko posmarowany olejem blat. Podziel je na 6 równych kawałków.

8. Każdy kawałek rozwałkuj ręcznie lub wałkiem na prostokątny placek, grubości około palca.

9. Na 3 placki nałóż nadzienie z orzechów, na pozostałe 3 nadzienie z maku. Zwiń każdy placek ciasno wzdłuż.

10. Weź po dwa rulony (jeden z makiem, jeden z orzechami) i delikatnie spleć je w dwa, nie ściskając zbyt mocno. Na końcach zaciśnij, lekko naciskając palcami, aby nadzienie nie wypłynęło podczas pieczenia.

11. Umieść każdy cozonac w formie wyłożonej papierem do pieczenia lub posmarowanej olejem. Jeśli formy są małe, użyj więcej.

12. Pozwól cozonacom w formach rosnąć przez kolejne 30 minut w ciepłym miejscu, aby ponownie wyrosły.

13. Przed włożeniem do piekarnika wymieszaj pozostałe jajko ze śmietaną i cukrem i posmaruj wierzch cozonaców pędzelkiem. Opcjonalnie możesz posypać odrobiną cukru.

14. Piecz w nagrzanym piekarniku w temperaturze 180°C, w umiarkowanej temperaturze, przez około 55-65 minut, aż będą rumiane na wierzchu. W zależności od piekarnika, dobrze jest sprawdzić je patyczkiem po 50 minutach.

15. Wyjmij cozonaci i pozostaw je w formach na 10 minut, a następnie na kratce lub drewnianej desce, lekko przykryte czystym ręcznikiem.

Dlaczego często robię ten przepis

Ten przepis jest praktyczny, ponieważ wychodzą trzy cozonaci na raz. Dobrze się przechowują, nie wysychają szybko i możesz żonglować nadzieniami, gdy już opanujesz metodę. Nie potrzebujesz skomplikowanych technik, a składniki są łatwe do znalezienia. Pozostaje zwarty w teksturze i smaku, nie jest zbyt słodki.

Porady i wariacje

Porady
- Nie zostawiaj ciasta do wyrastania w przeciągu, w przeciwnym razie nie wyrośnie poprawnie.
- Jeśli chcesz, aby ciasto było bardziej puszyste, użyj mąki o wysokiej zawartości białka (typ 650).
- Możesz wyrabiać ciasto również w robocie kuchennym, ale musisz pilnować, aby się nie przegrzało.
- Dobrze schłodź nadzienia przed nałożeniem ich na ciasto, aby go nie zmiękczyć.

Zamienniki
- Olej można zastąpić roztopionym masłem, ale tekstura będzie nieco inna.
- Woda mineralna może być zastąpiona mlekiem dla dodatkowej delikatności.
- Jeśli nie masz orzechów, użyj mielonych orzechów ziemnych lub migdałów.
- Dla smaku możesz dodać startą pomarańczę zamiast cytryny.

Wariacje
- Nadzienie może być tylko z orzechów lub tylko z maku, jeśli wolisz.
- Możesz dodać namoczone w rumie rodzynki do nadzienia z orzechów.
- Jeśli chcesz, aby było bardziej aromatyczne, dodaj cynamon do nadzienia z orzechów.
- Dla innego wyglądu, cozonac można zrobić również prosto, tylko zwinięty, bez plecenia.

Pomysły na podanie
- Kroi się na grube plastry, prosto lub z masłem, na śniadanie.
- Dobrze smakuje z szklanką mleka lub grzanym winem.
- Pozostaje miękki nawet po trzech dniach, idealny do pakowania.

Często zadawane pytania

1. Dlaczego ciasto nie rośnie?
Jeśli drożdże nie pienią się na początku, prawdopodobnie są stare lub płyn był zbyt gorący. Użyj letniego mleka, nie gorącego, i upewnij się, że drożdże nie są przeterminowane.

2. Ile mąki należy dodać?
Ilość różni się w zależności od wilgotności w domu i rodzaju mąki. Zacznij od 1,3 kg i dodawaj trochę, jeśli widzisz, że ciasto jest zbyt miękkie. Kiedy nie klei się już do rąk, jest gotowe.

3. Jak sprawdzić, czy są upieczone?
Włóż patyczek w środek. Jeśli wychodzi czysty, są gotowe. Jeśli ma mokre ślady, pozostaw na 5-10 minut.

4. Czy mogę użyć drożdży suchych?
Tak, użyj jednego opakowania (7 g) na każde 500 g mąki. Postępuj tak samo, ale nie musisz ich rozpuszczać w mleku, po prostu dodaj je bezpośrednio do mąki.

5. Jak zapobiec wypływaniu nadzienia z cozonaca?
Dobrze zaciśnij końce podczas zwijania. Jeśli nadzienie jest zbyt płynne, dodaj więcej orzechów/maku lub pozostaw do dobrego ostygnięcia.

Wartości odżywcze (szacunkowe/plaster, przy 20 plastrach/cozonac):

Kalorie: 230-250 kcal
Białko: 5-6 g
Tłuszcze: 9-10 g
Węglowodany: 32-35 g
Wartość ta różni się w zależności od ilości nadzienia i ile oleju/masła używasz.

Przechowywanie i ponowne podgrzewanie

Najlepiej przechowywać owinięty w papier i następnie w czystej torbie, w temperaturze pokojowej, do 4-5 dni. Jeśli trzymasz go w lodówce, szybciej stwardnieje. Aby podgrzać, włóż plaster na kilka sekund do mikrofalówki lub na kilka minut do piekarnika, przykryty folią. Może być zamrożony, pokrojony w plastry, i wyjmowany w razie potrzeby.

Wlej olej, wodę, mleko, 3 łyżki cukru i cukier waniliowy do miski. Rozpuść drożdże w płynie w misce i dobrze wymieszaj, następnie dodaj startą skórkę z cytryny i mąkę i zacznij zagniatać (podam mąkę według potrzeb) dobrze, aż stanie się elastycznym ciastem. Przykryj miskę serwetką i umieść w ciepłym miejscu na 2 godziny. W międzyczasie zmiel orzechy i wymieszaj z 200 g cukru i odrobiną mleka, dodając również rum. Zmiel mak i gotuj go z mlekiem i cukrem (200 g). Gdy ciasto wyrośnie, podziel je na sześć równych części, rozwałkuj każdy kawałek. Na jednym połóż mak, a na drugim orzechy. Zwiń każdy kawałek i spleć je w dwa. Powtarzaj proces, aż skończysz ciasto (w wyniku 3 chleby). Umieść chleby w natłuszczonej formie wyłożonej papierem do pieczenia. Pozwól im rosnąć przez kolejne 30 minut, a następnie posmaruj je roztrzepanym jajkiem zmieszanym z odrobiną cukru i łyżką kwaśnej śmietany. Umieść formę w nagrzanym piekarniku w temperaturze 180 stopni. Czas pieczenia wynosi około 1 godziny. Smacznego! Co może być lepszego na świątecznym stole niż słodki chleb... Szklanka wina obok jest mile widziana.

 Składniki: 1 szklanka oleju 1 szklanka wody mineralnej 1 szklanka mleka sól 400 g cukru + 3 łyżki 2 cukry waniliowe 300 g orzechów 250 g maku 5 jajek esencja rumowa mąka w razie potrzeby 1 cytryna kostka drożdży

 Tagi:  słodki chleb przepisy na boże narodzenie przepisy wielkanocne