Zupa warzywna z sztućcami i skrzydełkami
Dziś wyciągnąłem z zamrażarki jakieś zapomniane kawałki mięsa i skrzydełka, bo mama ciągle prosiła, żebym ich nie wyrzucał, „bo dobrze pasują do zupy”, więc się zmobilizowałem. Kiedyś zdarzyło mi się wrzucić je od razu do gotowania i wyszło dość mętne i mdłe. Teraz nie pomijam nic, widziałem, jak ważne jest, żeby je trochę namoczyć i zająć się osobno warzywami. Nawet moi rodzice, którzy kręcą nosem na zieleninę, poprosili, żebym następnym razem dodał lubczyk.
Jeśli masz trochę czasu, wyjdzie około 8-10 porcji w ciągu godziny i trochę, wcale nie jest to skomplikowane, tylko potem zbiera się naczynia do mycia, co zawsze mi się zdarza przy zupach. To taki przepis, który robi się, gdy masz pół lodówki pełnej resztek warzyw i nie chcesz nic zmarnować. Nie musisz mieć jakiegoś wielkiego doświadczenia, jest bardzo wyrozumiały, o ile nie zapomnisz próbować na końcu.
SKŁADNIKI na garnek 4-litrowy (około 8 porcji, jeśli jesteście głodni):
1 kg kawałków mięsa i skrzydełek z kurczaka – to podstawa, wyjdzie smaczny bulion, zwłaszcza jeśli masz też szyję lub grzbiet
3 marchewki – dla słodyczy i koloru, ja daję więcej, bo lubię
2 duże korzenie pietruszki – nadają świeży smak, nie pomijaj ich
1/2 selera – nie każdy go chce, ale zmienia aromat, nawet mały kawałek
2 średnie cebule – kroję je drobno, nie przypalam
2 żółte papryki – tu może być każda papryka, ja wolę żółte, są słodsze
2 ziemniaki – nie za dużo, żeby nie zagęszczać za bardzo
250 g mrożonego groszku – żeby było coś chrupiącego
250 g mrożonej fasolki szparagowej – lub świeżej, jeśli złapiesz lato
50 ml oleju – ułatwia trochę bulion, żeby nie był za „słaby”
500 ml domowego przecieru pomidorowego lub puszki krojonych pomidorów – dla koloru i lekko kwaśnego smaku
około 300 ml barszczu (do smaku) – uważaj, żeby nie wlać wszystkiego od razu
świeży lubczyk, według uznania – dodaję na końcu, nie gotuję go zbyt długo
sól i pieprz do smaku
opcjonalnie: łyżeczka vegety (jeśli ci to nie przeszkadza, ja czasem pomijam)
śmietana, do podania
ostra papryka (kto chce, żeby nie zepsuć sobie dnia)
SPOSÓB PRZYGOTOWANIA (jak ja to robię, bez zbędnego stresu):
1. Oczyszczam i porcjuję kawałki mięsa i skrzydełka. Dokładnie płuczę je pod zimną wodą, a potem zostawiam w zimnej wodzie na około 20 minut. Nie wiem czemu, ale wydaje mi się, że zupa wychodzi wtedy klarowniejsza.
2. W międzyczasie zajmuję się warzywami: cebulę kroję drobno, marchewki i korzeń pietruszki ścieram na dużych oczkach (jeśli mam ochotę na „klasykę”, kroję w kostkę). Seler również w małe kostki. Paprykę – w kostkę lub paski, jak szybciej wyjdzie.
3. W garnku 4-litrowym rozgrzewam olej na średnim ogniu. Wrzuć pokrojone warzywa, zostaw na około 5-7 minut, delikatnie mieszając, żeby się nie przypaliły. Muszą się tylko lekko zmiękczyć i poczuć zapach.
4. Dodaję kawałki mięsa i skrzydełka odsączone z wody. Mieszam je z warzywami, żeby się „zakolegowały” w cieple przez około 10 minut. Nie smażę ich, tylko odwracam kilka razy.
5. Uzupełniam ciepłą wodą do jednej trzeciej garnka, około 1,5 litra. Dodaję sól, pieprz (nie za dużo, żeby można było na końcu doprawić), zostawiam na małym ogniu, żeby zagotować przez dwie-trzy minuty, zbieram pianę, jeśli jest, żeby nie zostały „plamy” w bulionie.
6. Gdy przestanie się pienić i składniki się rozgotują, dodaję groszek i fasolkę szparagową. Jeśli są mrożone, wrzucam je od razu, jeśli świeże, łamię na małe kawałki wcześniej.
7. Po 10-15 minutach dodaję pokrojone w kostkę ziemniaki. Sprawdzam, czy jest wystarczająco słone, nie dodaję vegety na początku, bo barszcz też dosala.
8. Gdy warzywa są prawie gotowe (około 30-35 minut gotowania w sumie), dodaję przecier pomidorowy lub pomidory z puszki. Staram się nie przesadzić, czasem dodaję połowę przecieru, resztę pomidorów.
9. Po około 5 minutach próbuję. Jeśli wszystko jest ugotowane, wlewam barszcz, bezpośrednio lub gotowany osobno, w zależności od nastroju. Nie wlewam wszystkiego naraz, zdarzyło mi się zepsuć zupę, jeśli wlewam bez próbowania. Lubczyk dodaję na końcu, posiekany grubo, zostawiam na parę minut, a potem gaszę ogień.
10. Na końcu, jeśli chcę, dodaję jeszcze szczyptę pieprzu, kroplę oleju, mieszam wszystko. Wyjmuję kawałki mięsa, oczyszczam je z kości, odkładam z powrotem, jeśli są głodni, którzy nie chcą ich w całości.
DLACZEGO ROBIĘ TO CZĘSTO
To najlepsza opcja, gdy zbierają się warzywa, które mają się zepsuć, lub gdy mam kości i kawałki mięsa z rozbioru. Dosłownie nic się nie marnuje. Ta zupa syci i nadaje się na każdy posiłek – na lunch z domowym chlebem lub wieczorem, gdy masz ochotę na coś ciepłego. Jest dobra także dla dzieci (wyjmujesz kości, nie ma tragedii). Ratuje mnie, gdy nie wiem, co gotować lub mam niespodziewanych gości – zawsze jest coś do wrzucenia do zupy w zamrażarce. Kiedy dodam świeży lubczyk, nie ma porównania z żadną „sklepowa” wersją.
WSKAZÓWKI, WARIACJE I POMYSŁY NA PODANIE
Przydatne wskazówki:
– Nie pozwól, aby mięso gotowało się zbyt mocno na początku, w przeciwnym razie się rozpada i zupa staje się mętna.
– Dodaj barszcz pod koniec, nie gotuj go długo, w przeciwnym razie stracisz kwaśny smak.
– Spieniaj cierpliwie na początku, aby bulion był klarowny. Niektórzy gotują „na mocno” i cała piana zostaje tam, to nie jest w porządku.
– Próbuj często na końcu, aby nie wyszła zbyt kwaśna lub zbyt słona.
– Mrożone warzywa można wrzucać bezpośrednio, nie trzeba ich rozmrażać.
Zamienniki składników:
– Jeśli nie masz barszczu, może być sok z cytryny lub rozcieńczony ocet. Z cytryną jest świeżej, z octem bardziej kwaśno.
– Jeśli jesteś wegetarianinem, pomiń mięso i dodaj łyżkę oleju oraz ewentualnie grzyby lub kalafior dla konsystencji.
– Zamiast przecieru możesz użyć świeżych pomidorów, sparz je, obierz i pokrój w kostkę.
– Dla diety bezglutenowej pomiń vegetę, jeśli zwykle ją dodajesz. Nic innego z glutenem nie ma na liście.
Wariacje:
– Czasami zastępuję fasolkę szparagową cukinią, jeśli mam. Wychodzi lżejsza.
– Możesz dodać ciecierzycę, soczewicę lub inne rośliny strączkowe, jeśli chcesz więcej konsystencji.
– Jeśli chcesz, żeby była bardziej treściwa, na końcu dodaj kilka cienkich pasków makaronu (ale nie obrażaj się, jeśli zupa się zmętnieje).
Pomysły na podanie:
– Koniecznie z łyżką dobrej śmietany, octem dla tych, którzy wolą bardziej kwaśną, i ostrą papryką (ja zawsze zapominam dodać, a potem się denerwuję przy stole).
– Z świeżym chlebem lub polentą, w zależności od tego, co masz pod ręką.
– Na lunch, obok sałatki z pomidorów z cebulą lub kiszonymi ogórkami.
– Mały kieliszek białego wina, domowego, jeśli masz, pasuje zaskakująco dobrze.
CZĘSTE PYTANIA
1. Co mogę użyć zamiast barszczu, jeśli nie znajdę?
– Najprościej dodać sok z cytryny lub ocet (około dwóch-trzech łyżek do tego garnka, ale spróbuj i zobacz, ile chcesz, żeby było kwaśne). Niektórzy używają też soku pomidorowego, który jest bardziej kwaśny, to nie jest złe.
2. Czy mogę użyć innych warzyw niż te w przepisie?
– Absolutnie. Może być wszystko, co masz pod ręką: kalafior, cukinia, więcej selera, nawet słodkie ziemniaki, jeśli chcesz zmienić smak. Tylko nie wkładaj za dużo naraz, żeby nie wyszedł gulasz.
3. Czy można to zrobić bez mięsa?
– Oczywiście. Robisz wszystko tak samo, tylko dodajesz więcej oleju na początku i używasz więcej lubczyku, żeby nie wyszło mdłe. Grzyby też nadają dobrego smaku, jeśli chcesz czegoś, co „trzyma”.
4. Jak mogę to zrobić bardziej dietetyczne?
– Pomijaj olej na początku lub dodaj tylko łyżkę-dwie. Zrezygnuj z śmietany przy podawaniu. Możesz zastąpić ziemniaki cukinią lub korzeniem selera.
5. Czy można to mrozić?
– Czasami mroziłem, ale wiedz, że groszek i fasolka szparagowa stają się dość papkowate po rozmrożeniu. Najlepiej trzymać w lodówce i zjeść w ciągu kilku dni.
WARTOŚCI ODŻYWCZE (szacunkowo, na dużą porcję):
Ma około 120-150 kcal na 350 ml, w zależności od tego, ile mięsa dodasz i czy dodasz śmietanę. Większość kalorii pochodzi z mięsa i oleju. Tłuszcze są w porządku, nie za dużo, ponieważ kawałki mięsa i skrzydełka nie są najtłustszymi częściami. Węglowodany pochodzą głównie z warzyw i ziemniaków, a białko z mięsa i trochę z roślin strączkowych. To bardzo zrównoważone danie: dość sycące, ubogie w tłuszcze, jeśli nie przesadzasz z olejem, bogate w błonnik (z marchewki, pietruszki, fasoli, groszku). Doskonale pasuje do zrównoważonego menu, niezależnie od tego, czy jesteś na diecie, czy nie.
JAK PRZECHOWYWAĆ I PODGRZEWAĆ
Po ostygnięciu dobrze trzyma się w lodówce, przykryta, do 4 dni. Podgrzewaj tylko tyle, ile zjesz, nie cały garnek, bo nie lubi być „odgrzewana” wielokrotnie. Przy podgrzewaniu, jeśli zgęstnieje za bardzo, dodaj trochę wody lub nawet kroplę barszczu lub cytryny, aby odświeżyć smak. Śmietanę dodaje się tylko przy podawaniu, nie na początku, bo inaczej się „zsiada”. Jeśli masz gości lub chcesz wziąć na wynos, jest równie dobra i następnego dnia, czasem nawet lepsza, bo smaki się przenikają. Ja dodaję kilka świeżych liści lubczyku tuż przed ponownym podgrzaniem.
Najpierw oczyściłem i proporcjonalnie przygotowałem przybory i skrzydełka, następnie dobrze je umyłem i zostawiłem w zimnej wodzie. Następnie oczyściłem cebulę, warzywa i paprykę, dobrze je umyłem, drobno posiekałem i razem z olejem podsmażyłem w garnku 4-litrowym. Dodałem kawałki mięsa i zostawiłem na 10 minut, aby się podsmażyły razem z warzywami. Dolałem ciepłej wody, wypełniając około 1/3 garnka, doprawiłem solą i pieprzem i zostawiłem na małym ogniu, aby zagotowało się kilka razy. Następnie dodałem fasolę i groszek, zostawiając na małym ogniu, a potem dodałem pokrojone w kostkę ziemniaki. Pozwoliłem na dalsze gotowanie. Pod koniec dodałem koncentrat pomidorowy i barszcz według pożądanej kwasowości, doprawiłem lubczykiem lub pietruszką i... zupa jest gotowa. Smacznego. Kto chce, może również użyć śmietany i niezbędnej ostrej papryki dla tych, którzy to lubią. Zamiast koncentratu pomidorowego można również użyć pomidorów w puszkach w kostkach lub pasty pomidorowej.
Składniki: 1 kg skrzydełek i ud, 3 marchewki, 2 większe korzenie pietruszki, 1/2 selera, 250 g mrożonego groszku, 250 g mrożonej zielonej fasoli, 2 ziemniaki, 2 cebule, liście lubczyku, 1/2 bulionu (użyłem domowego), 2 żółte papryki, 50 ml oleju, sól, pieprz, przyprawa warzywna, barszcz.
