Sałatka włoska

Pamiętam pierwszy raz, kiedy spróbowałem tej kombinacji – po prostu z ciekawości, chciałem pozbyć się kilku zapomnianych warzyw w lodówce. Spaliłem paprykę, zostawiłem cukinię za długo na patelni i dodałem dużą cebulę, nie małą… Wyszło to niezłe, szczerze mówiąc, ale coś tam czułem, że może być dobre. Od tamtej pory bawiłem się proporcjami i krokami i doszedłem do tej wersji, która ratuje mnie w każdej sytuacji, gdy nie mam ochoty na coś ciężkiego. To nic wyszukanego, ale właśnie to mi się podoba w tej sałatce: jest żywa, ma smak i nadaje się na dni, kiedy chcesz tylko chrupać coś zdrowego, bez zbędnych komplikacji.

Cała ta przygoda trwa około pół godziny. Jest na dwie osoby, powiedzmy, jeśli nie zaczniecie podjadać warzyw z blachy, zanim wylądują na talerzu – nie będę wymieniać imion, ale u mnie zawsze znika kawałek cukinii. Poziom, mówiąc poważnie, jest naprawdę relaksujący. Nie ma co przewracać, mówię, pod warunkiem, że nie zapomnisz warzyw na ogniu. Miałem już taką sytuację, nie chciałbyś jeść spalonej cukinii.

Często robię ten przepis, ponieważ jest jednym z niewielu, które zbierają warzywa z lodówki w sposób, który naprawdę smakuje, a nie tylko dobrze wygląda na zdjęciach. Poza tym pasuje do wszystkiego – jako dodatek, danie główne, lunch do pracy. Za każdym razem, gdy mam ochotę na coś lekkiego, ale z jakimś „smakiem” w sobie, przypominam sobie o tej sałatce. Nie nudzi mnie i nie czuję się winny po jej zjedzeniu. Robi się łatwo, nie brudzisz całej kuchni i nie odczuwasz braku mięsa (nawet moi mięsożercy w domu zrezygnowali z kurczaka na rzecz tej sałatki, przysięgam).

Składniki:
1/2 czerwonej papryki – dla koloru i słodyczy, bez niej wydaje mi się smutna.
1/2 zielonej papryki – trochę ostrzejsza i kwaśniejsza, przynosi równowagę, nie ignoruj jej.
1 mała cebula – jeśli nie chcesz płakać, użyj małej, czerwona cebula też się sprawdzi, jeśli chcesz coś słodszego.
2-3 pieczarki – wybieram pieczarki champignon, bo są pod ręką, ale pleurotus też się nada.
1/2 ostrej papryki – ostrożnie, żeby nie zrobić ognia w nosie, ja kroję bardzo drobno i usuwam nasiona.
1/2 cukinii – powinna być świeża, nie za mała, nie za stara, kroję ją na plastry grubości około centymetra.
1 łyżka octu jabłkowego – dodaje lekkiego „szczypania!”, bez przesadnej intensywności.
4 łyżki wody – żeby wszystko nie było zbyt ostre, robi łagodną marynatę.
1 liść laurowy – nie wiem czemu, ale zawsze go dodaję, jest tam coś subtelnego, nie żałuj.
3 łyżki oliwy z oliwek – może być też inny olej, ale nie ma tego samego uroku.
1 ząbek czosnku – dobrze zmiażdżony, żeby oddał swój aromat, nie krojony w plastry.
Kilka liści bazylii – świeża, jeśli masz, w przeciwnym razie może być suszona.
Sól morska – nie za dużo, dostosujesz na koniec.
Szczypta pieprzu cayenne – tylko tyle, żebyś poczuł, że jest tam, jeśli nie lubisz ostrego, pomiń.
Sok z cytryny – na koniec, kilka kropel, żeby poczuć życie w sałatce.

1. Pierwszy krok (i tu zawsze się spieszy, jakbym miał zaległości): papryki. Przecinam je na pół, usuwam nasiona i wrzucam do piekarnika na papierze do pieczenia, skórką do góry. 10-12 minut w wysokiej temperaturze (200-220°C). Zwykle, jeśli jest lato, zapominam je tam i przypominam sobie, gdy cała klatka schodowa pachnie. Chodzi o to, żeby skórka zaczęła się marszczyć i czernieć tu i ówdzie. Wyjmujesz blachę, wyciągasz papryki i zostawiasz do ostygnięcia. Gdy są już na tyle chłodne, że da się je dotknąć, obierasz ze skórki (nie stresuj się, jeśli coś zostanie, to nie koniec świata) i kroisz w cienkie paski, powiedzmy, jak słomki.

2. Gdy papryki się pieką, zabierasz się za pieczarki i cebulę. Cebulę kroisz na cienko, prawie przezroczysto. Pieczarki również w plasterki. Dodaję ocet jabłkowy, wodę, liść laurowy, sól (nie za dużo) i pieprz cayenne do małego garnka, stawiam na ogniu, a gdy zaczyna wrzeć, dodaję cebulę i pieczarki. Nie zostawiaj ich dłużej niż 3-4 minuty, żeby straciły trochę ostrości, ale nie ugotowały się całkowicie. Wyciągnij je sitkiem i zostaw do ostygnięcia.

3. Cukinia: kroję na krążki grubości około 1 cm, ani za cienkie, ani za grube. Wrzuć na rozgrzaną patelnię z oliwą z oliwek, żeby zbrązowiała z obu stron. Jeśli chcesz, możesz przykryć pokrywką, żeby zmiękła w środku. Ja robię na średnim ogniu, nie za mocno, bo inaczej stają się spalone. Gdy są prawie gotowe, dodaj zmiażdżony czosnek i bazylię (świeża jest genialna, ale suszona też się nada, jeśli nie masz ochoty iść na rynek). Pozwól im się jeszcze minutę smażyć, żeby nabrały smaku, a potem zdejmij z ognia.

4. Na koniec, sprawa jest prosta: układasz na talerzu paski papryki, cukinię, pieczarki i dobrze odsączoną cebulę (żeby nie pływała). Ja układam je w osobnych kupkach, nie mieszam, bo lubię brać z każdej, na co mam ochotę. Posypujesz z wierzchu trochę świeżej bazylii (jeśli masz), cienkimi plasterkami ostrej papryki i skrapiasz sokiem z cytryny. Jeśli lubisz coś bardziej kwaśnego, możesz dodać cytryny według gustu.

PRZYDATNE WSKAZÓWKI
- Nie przejmuj się, jeśli nie znajdziesz wszystkich kolorowych papryk, robiłem też tylko z czerwoną i wyszło bardzo dobrze.
- Jeśli zostawisz pieczarki za długo w marynacie, staną się papkowate, więc nie zostawiaj ich na ogniu.
- Oliwa z oliwek naprawdę ma znaczenie w smaku – jeśli nie masz, możesz użyć oleju słonecznikowego tłoczonego na zimno, ale nie ma tego samego aromatu.
- Liść laurowy daje subtelny smak, ale jeśli go nie masz, to nie tragedia.
- Wiele osób dodaje za dużo soli, nie ma potrzeby, lepiej dostosować na końcu.
- Nie zapomnij obrać skórki z papryki, inaczej zostanie twarda i nieprzyjemna.

ZAMIENNIKI I ADAPTACJE
- Możesz używać dowolnych pieczarek, które masz pod ręką, w tym pleurotus lub brązowych.
- Jeśli nie masz cukinii, może być bakłażan, tylko musisz dobrze go odsączyć z wody przed smażeniem i nie spalić.
- Dla wersji bezglutenowej nie musisz nic zmieniać, tylko zwróć uwagę na przyprawy (żeby nie było kontaminacji).
- Jeśli chcesz bez oleju, możesz piec cukinię w piekarniku z odrobiną wody w sprayu – nie mają tego samego smaku, ale da radę.
- Dla wersji wegańskiej – już jest, ale uważaj, żeby nie dodawać sera (choć trochę wędzonego tofu pasuje dobrze).

WARIACJE
- Możesz dodać pokrojone czarne oliwki lub kapary dla większej słoności.
- Jeśli nie znosisz surowego czosnku, możesz najpierw podsmażyć go na oleju, żeby złagodzić jego moc.
- Możesz dodać również marchewkę pokrojoną w plasterki, jeśli masz ochotę na coś słodszego.
- Garść świeżej rukoli na wierzchu, tuż przed podaniem, nadaje świeżości, jeśli masz dość bazylii.
- Może być też z odrobiną sera feta na wierzchu, ale wtedy nie jest już taka dietetyczna.

POMYSŁY NA PODANIE
- Najczęściej podaję ją z ciemnym chlebem o chrupiącej skórce, może być też jako bruschetta.
- Jako dodatek, sprawdza się świetnie do ryby lub nawet do małego kawałka mięsa z grilla.
- Jeśli chcesz zrobić pełne menu, podaj ją na początek z zupą krem z warzyw, a na koniec coś z pieczonych owoców.
- Do picia, pasuje kwaśna lemoniada, wytrawne białe wino lub nawet zimne piwo (bez snobizmu).

NAJCZĘŚCIEJ ZADAWANE PYTANIA

Czy mogę zrobić tę sałatkę dzień wcześniej?
Tak, ale pieczone warzywa, zwłaszcza cukinia i papryka, zmieniają trochę swoją teksturę, jeśli leżą. Najlepiej smakuje świeża, ale możesz ją przygotować etapami i trzymać warzywa osobno w lodówce, żeby smaki się nie wymieszały.

Czy jest bardzo ostra z ostrą papryką i pieprzem cayenne?
Nie, nie spali ci języka. Ale jeśli jesteś wrażliwy, dodawaj ostrą paprykę stopniowo i próbuj, albo pomiń pieprz cayenne. Ja za pierwszym razem dałem za dużo i musiałem jeść chleb przez godzinę po tym.

Czy mogę zastąpić ocet jabłkowy innym?
Oczywiście, może być też ocet winny lub nawet trochę dodatkowego soku z cytryny, ale nie używaj octu balsamicznego, bo daje brzydki kolor i za dużo słodyczy.

Co zrobić, jeśli nie mam bazylii?
Możesz użyć świeżej pietruszki, nawet tymianku, lub po prostu pominąć. Jest mniej „włoska”, ale smakuje świeżo.

Jakie pieczarki najlepiej się nadają?
Moim zdaniem świeże pieczarki champignon, ale brązowe lub pleurotus też się sprawdzą. Nie polecałbym z puszki, bo są zbyt wodniste.

Jak mogę przekształcić sałatkę w pełny posiłek?
Dodaj ugotowaną ciecierzycę lub białą fasolę, lub pokrojone na wierzch jajko na twardo, jeśli nie jesteś na diecie. Syci dobrze.

WARTOŚCI ODŻYWCZE
Ta sałatka ma około 160-200 kcal na porcję, w zależności od ilości użytego oleju i tego, jak hojnym jesteś z pieczarkami. Większość kalorii pochodzi z oliwy z oliwek i cukinii. To bardzo dobre dla tych, którzy chcą czegoś lekkiego, bezglutenowego i prawie bez „złych” tłuszczy. Jedna porcja ma około 5-6g białka (głównie z pieczarek), około 20g węglowodanów i 9-10g tłuszczu – z których większość to tłuszcze nienasycone, z oliwy. Witaminy: C, A z papryki i cukinii, plus trochę B z pieczarek. Jeśli dodasz więcej cytryny, zwiększysz również zawartość witaminy C. Jest dobra do włączenia do diet odchudzających, ale bez białego chleba obok. Nie wyobrażaj sobie, że to posiłek pełen białka – to bardziej witaminy, minerały i sytość, a nie budowanie mięśni, powiedzmy tak.

JAK PRZECHOWYWAĆ I PODGRZEWAĆ

Jeśli zostało ci sałatki, włóż ją do hermetycznego pojemnika w lodówce. Dobrze się trzyma 1-2 dni, ale nie dłużej, bo warzywa puszczają wodę i stają się papkowate. Najlepiej nie mieszać ich od początku, tylko trzymać osobno i montować przed jedzeniem. Jeśli chcesz je doprowadzić do temperatury pokojowej, nie używaj mikrofalówki – cukinia staje się gumowata, a pieczarki mają dziwny smak. Zostaw je na 20 minut na blacie kuchennym i gotowe, są w porządku. Jeśli naprawdę chcesz ciepłe, możesz szybko podgrzać cukinię na patelni, z kroplą oleju, ale cebulę i papryki zostaw na zimno.

I tak wygląda historia tej sałatki. Uważam, że warto mieć ten przepis pod ręką na dni, gdy patrzysz długo w lodówkę i nie masz ochoty gotować, ale też nie chcesz jeść w pośpiechu. Poza tym sprawia, że czujesz się dobrze ze sobą po jej zjedzeniu.

Umieszczamy dwie połówki papryki na blasze wyłożonej papierem do pieczenia i pieczemy je w piekarniku przez 10 minut. Po ostudzeniu obieramy je ze skórki i kroimy w julienne. Łączymy ocet z wodą, liściem laurowym, solą i pieprzem w garnku na ogniu. Gdy zacznie wrzeć, dodajemy drobno posiekane grzyby i cebulę. Smażymy cukinię, pokrojoną w grubsze plastry, na oliwie z oliwek, a na koniec dodajemy rozgnieciony czosnek i trochę bazylii. Podajemy papryki, plastry cukinii i grzyby na talerzu, ozdobione świeżą bazylią i skropione cytryną na wierzchu.

 Składniki: 1/2 papryka czerwona 1/2 papryka zielona 1 mała cebula 2-3 grzyby 1/2 papryczki chili 1/2 cukinii 1 łyżka octu jabłkowego 4 łyżki wody 1 liść laurowy 3 łyżki oliwy z oliwek 1 ząbek czosnku trochę bazylii sól morska trochę pieprzu cayenne sok z cytryny

 Tagi:  sałatka włoska